FluidsProcessing.nl NL
Home
BLIJF OP DE HOOGTE
Ontvang onze nieuwsbrief en digitale magazine
Uw adres wordt nooit aan derden doorgegeven.
Lees onze privacyverklaring.

     

ARTIKEL
Kees Biesheuvel van Dow over LNG-terminal in Zeebrugge Hoogcalorisch Noors gas biedt kansen voor chemie
Download dit artikel als pdf
Is uw adres bekend, dan wordt de pdf meteen geopend, anders krijgt u een link toegestuurd.
Ook ontvangt u onze volgende nieuwsbrief.

Kees Biesheuvel van Dow over LNG-terminal in Zeebrugge

Hoogcalorisch Noors gas biedt kansen voor chemie

Bij de LNG-terminal in Zeebrugge komt ook een pijpleiding met hoogcalorisch Noors aardgas aan land. Door LNG samen met dit aardgas met behulp van de koude van de LNG te splitsen in methaan, ethaan en propaan creëer je ‘slim gas’ en een grondstof voor de chemische industrie. Van ethaan en propaan kan Dow essentiële bouwblokken maken voor de chemie, met name ethyleen en propyleen. “We spreken al van een mogelijke ‘game changer’ als het gerealiseerd wordt,” zegt geestelijk vader Kees Biesheuvel, technology innovationmanager bij de multinational Dow in Terneuzen. Hij werkt daar inmiddels dertig jaar. Daarnaast is Biesheuvel clusterdirecteur bij het institute for sustainable procestechnology, een organisatie die valt onder de topsector energie en topsector chemie.

Het idee ontstond in de oorsprong om de kou die LNG met zich draagt, te verwaarden. Kees Biesheuvel van Dow: “Toen we gingen kijken hoe we die kou maximaal konden benutten, kwamen we tot de conclusie dat in LNG zowel traditioneel aardgas zit als hoogcalorisch gas. Daar kunnen ethaan en propaan uit worden gehaald die als grondstof kunnen worden gebruikt voor de chemische industrie. Bovendien is een bijkomend voordeel dat verwijderen van die twee stoffen de CO2 -uitstoot per energie-eenheid van het overblijvende gas vermindert. En dat betekent milieuvoordeel.”

Gerelateerde expertise

Kees Biesheuvel van Dow over LNG-terminal in Zeebrugge: ‘Hoogcalorisch Noors gas biedt kansen voor chemie’ Bij de LNG-terminal in Zeebrugge komt ook een pijpleiding met hoogcalorisch Noors aardgas aan land. Door LNG samen met dit aardgas met behulp van de koude van de LNG te splitsen in methaan, ethaan en propaan creëer je ‘slim gas’ en een grondstof voor de chemische industrie. Van ethaan en propaan kan Dow essentiële bouwblokken maken voor de chemie, met name ethyleen en propyleen. “We spreken al van een mogelijke ‘game changer’ als het gerealiseerd wordt,” zegt geestelijk vader Kees Biesheuvel, technology innovationmanager bij de multinational Dow in Terneuzen. Hij werkt daar inmiddels dertig jaar. Daarnaast is Biesheuvel clusterdirecteur bij het institute for sustainable procestechnology, een organisatie die valt onder de topsector energie en topsector chemie. Het idee ontstond in de oorsprong om de kou die LNG met zich draagt, te verwaarden. Kees Biesheuvel van Dow: “Toen we gingen kijken hoe we die kou maximaal konden benutten, kwamen we tot de conclusie dat in LNG zowel traditioneel aardgas zit als hoogcalorisch gas. Daar kunnen ethaan en propaan uit worden gehaald die als grondstof kunnen worden gebruikt voor de chemische industrie. Bovendien is een bijkomend voordeel dat verwijderen van die twee stoffen de CO2 -uitstoot per energie-eenheid van het overblijvende gas vermindert. En dat betekent milieuvoordeel.” Biesheuvel wijst erop dat splitsting van verschillende stoffen in gas al op grote schaal plaatsvindt in Amerika. “De schaliegas-revolutie is daarop gebaseerd. En niet uit liefdadigheid maar om de gaskwaliteiten van de verschillende velden gelijk te trekken. Onderling verschillen ze namelijk enorm en door de componenten te scheiden, wordt het gas op kwaliteit gebracht. In Noord-Europa is dat nooit gebeurd.” Het Groninger gasveld was zo dominant dat dat de specificatie bepaalde. Biesheuvel vervolgt: “Het Groninger veld heeft een hoog stikstofgehalte en geeft daarmee laagcalorisch gas, afwijkend van de standaard. In tegenstelling tot Noors gas uit de Noordzee, dat hoogcalorisch is. Per definitie is LNG hoogcalorisch. Wij kwamen op het idee om de ethaan en propaan met behulp van de kou van de LNG te scheiden zonder dat het extra energie kost. Dan praat je over een totale hoeveelheid van maximaal 5 procent ethaan- en propaanfractie en blijft 95 procent gas over. De kou wordt tot nu toe vernietigd op de terminal door het gas op te warmen met zeewater.” Transitie Om het ethaan goed te kunnen gebruiken, moet het wel eerst naar een kraker. “In Amerika bouwen gen’. Het is nu aan de beide overheden om daar hun voordeel mee te doen. Voor de Nederlandse overheid spelen zaken als de ontlasting van het Groninger veld en versterking van de chemische industrie. Bovendien dragen wij alternatieven aan voor schaliegas en goedkope grondstoffen uit het Midden-Oosten. Dat is een milieuvoordeel maar het biedt bovendien de pensioenfondsen een aantrekkelijke investering, relatief grootschalig. Wij zien alleen maar voordelen maar hebben de regie van de overheid nodig om dit los te trekken.” Kansen voor slim gas De naam ‘slim gas’ is makkelijk verklaarbaar legt Biesheuvel uit. “Het ‘beestje’ moet een naam heb- 18 Fluids Processing | nr.2 | april 2017 Fluids Processing | nr. 2 | april 2017 19 GASSEN | Jelle Vaartjes ze daar speciale krakers voor, een ethaankraker. Dat is een iets ander ‘beestje’ dan een Naftakraker. Noordwest-Europa kent heel weinig ethaankrakers, twee om precies te zijn. Het betreft een versimpelde Naftakraker. De ingewikkelde machine maakt een palet aan verschillende bouwblokken waaronder ethyleen en propyleen. Maar je kunt niet zomaar overschakelen op ethaan, slechts een beperkte hoeveelheid bijvoeden. De hoeveelheid uit zo’n LNG-terminal is te veel voor een enkele Naftakraker.” Biesheuvel polste de Naftakraker-operators van Noordwest-Europa, zoals Basf, Shell, Total, Sabic en Dow. Zeg maar, de grote bedrijven langs de zuidgrens van Nederland. Het bleek een lastige discussie. “We hebben Vnci gevraagd de bijeenkomst te faciliteren. Er schoven ook allerlei juristen aan om te zorgen dat het gesprek binnen de juridische kaders plaatsvond. Omdat het vooral de technische haalbaarheid betrof, ging het in essentie om de 95 procent gas en dat is eigenlijk veel meer een gasmarktdiscussie dan een chemiediscussie.” In het verleden voerde Biesheuvel en consorten al eens een gesprek met het ministerie van Economisch Zaken. “Dan krijg je te maken met het gasgebouw in Nederland. In eerste instantie vonden we daar niet zoveel gehoor en zag men de noodzaak er niet van. Dat ligt ook aan het karakter en het mandaat van het gasgebouw als organisatiestructuur. De aardbevingen in het Groninger veld brengen wel het een en ander in beweging. Er mag daar niet meer dan 24 miljard kuub worden onttrokken en in koude winters maximaal 30 miljard kuub. Wij richten ons op 8 miljard kuub per jaar, een derde van de productie in Groningen dus. Dat is een significante hoeveelheid die niet meer uit Groningen hoeft te komen. Daarmee los je in feite ook een maatschappelijk probleem in Nederland op. Het vervelende is dat overschakelen van al onze Nederlandse gasinstallaties maar ook die van onze afnemers naar hoogcalorisch gas een enorme aanpassing vergt. Zo probeert men onze zuiderburen en ook andere afnemers zoals Duitsland als eerste over te laten schakelen op hoogcalorisch gas zodat ze geen gebruik meer hoeven te maken van ons reguliere gas. Er wordt eerst een soort transitiegas aangeboden waarbij men hoogcalorisch gas op specificatie brengt van laagcalorisch gas door (veel) stikstof toe te voegen.” Afwobben Het zogenaamde afwobben van slim gas naar puur methaan vergt ongeveer de helft van de hoeveelheid stikstof die je nodig hebt voor het afwobben van hoogcalorisch gas dat uit bijvoorbeeld Rusland of Noorwegen komt. Biesheuvel: “Dat komt omdat je de hoogcalorische componenten er bij voorbaat al hebt uitgehaald. Voordeel is ook dat puur methaan verbranden het schoonst is van alle fossiele brandstoffen. Bevat het nog ethaan en propaan dan is de CO2 -uitstoot per eenheid energie iets meer. Volgens onze berekening kan ongeveer 200.000 ton CO2 per jaar worden bespaard. Dat is een significante bijvangst.” Maar er moet dus wel een installatie komen. Volgens Biesheuvel leent een LNG-terminal in Zeebrugge zich daar perfect voor. “We hebben al contacten gehad met de eigenaar van de terminal. Hij geeft aan dat er fysiek ruimte is. Het blijkt ook technisch haalbaar na juiste modellering en berekeningen. De laatste hebben we aangeboden aan de Vlaamse en de Nederlandse overheid. De chemische industrie heeft aangegeven wel een rol te willen spelen maar de kar niet te trekken. Ze zijn uiteindelijk maar een minderheidsbelanghebbende in tegenstelling tot de gaspartijen. Dus ja, we kunnen vanuit de chemische industrie uiteindelijk niets anders doen dan ‘aanreiken en aandraben en slim gas verwijst naar de slimme manier waarop we het ontdoen van ethaan en propaan. Traditioneel wordt het gas opzettelijk afgekoeld, gedestilleerd en weer opgewarmd. Wij vinden dit slimmer omdat de kou al aanwezig is.” Hoe ver is het nu? Biesheuvel: “De bal ligt nu bij de overheid. We hebben voorgesteld een studie te doen naar de langere-termijn-haalbaarheid van dit concept. Ook kijkend naar stabiliteit van de aardgasaanvoer, de afnamekwaliteit van propaan en ethaan door de chemische industrie en hoe zich dat in de toekomst gaat verhouden tot de huidige nafta-aanvoer. Hoe gaan die markten zich ontwikkelen? Hoe zit het met verduurzaming? Overigens heeft de overheid dat tot nu toe nog niet opgepakt. Dat is wel spijtig. Het is een kans maar een te breed onderwerp voor de chemische industrie om zelf de leidende rol in te nemen. Als ik zie waar de overheid allemaal studies naar laat doen, dan is dit er zeker een waar ze een licht voor kunnen opsteken.” Biesheuvel is dus vooralsnog ook wat sceptisch over de kans van slagen. “Als ik het enthousiasme van de overheid zie, de snelheid van acteren, dan is dat niet zo hoog. En de chemiebedrijven gaan de kar niet trekken, daar is consensus over. Het is nu aan de overheid, we presenteerden het plan ook al aan de Tweede Kamer, of het past binnen de politieke kaders en belangen of zij het wil oppakken.”● Dit artikel is afkomstig uit Fluids Processing www.fluidsprocessing.nl © ProcesMedia
PROCES MEDIA
Solids Processing Fluids Processing MB Maintenance SchuettgutPortal
Ontvang onze nieuwsbrief
Nieuwsbrief archief
Volg ons
Linked
MAGAZINE
Abonneren
Service en contact
ContactDisclaimerPrivacyAdverterenInloggen controlpanel